เปิด โรดแมป แลนด์บริดจ์ ฉบับใหม่ ปัดฝุ่นผลศึกษา สนข.-วูฒิสภาเป็นหลัก โละรายงานปี 62 ทิ้ง ดัน 3 อนุกรรมการเคลียร์ปมสิ่งแวดล้อม ความคุ้มค่าทางเศรษฐกิจ
ความคืบหน้าบิ๊กโปรเจกต์ระดับโลก หลังรัฐบาลเร่งวาง โรดแมป แลนด์บริดจ์ เพื่อขับเคลื่อนโครงการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านการคมนาคมขนส่ง เชื่อมโยงอ่าวไทยและอันดามันอย่างเป็นรูปธรรม ล่าสุดคณะกรรมการศึกษาแนวทางขับเคลื่อนโครงการฯ มีมติเห็นชอบให้จัดตั้งคณะอนุกรรมการขึ้นมาถึง 3 ชุด เพื่อลงลึกรายละเอียด ทั้งมิติเศรษฐกิจ สิ่งแวดล้อม และกระบวนการมีส่วนร่วม พร้อมทั้งเคาะกรอบใหญ่ ในการนำผลการศึกษาของสำนักงานนโยบายและแผนการขนส่งและจราจร (สนข.) ปี 2568 และรายงานของวุฒิสภา (สว.) ปี 2565 มาใช้เป็นฐานข้อมูลหลักในการพิจารณา เพื่อให้อัปเดตทันต่อสถานการณ์ภูมิรัฐศาสตร์ และการแข่งขันที่เปลี่ยนไปในปัจจุบัน
โละผลศึกษาเก่าปี 62 ยึดข้อมูลใหม่
นายดนุชา พิชยนันท์ เลขาธิการสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.) หรือ สภาพัฒน์ ได้แถลงผลการประชุมคณะกรรมการศึกษาแนวทางขับเคลื่อนโครงการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน ด้านการคมนาคมขนส่ง เพื่อเชื่อมโยงการขนส่งระหว่างอ่าวไทยและอันดามัน (โครงการแลนด์บริดจ์) ซึ่งมี นายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงคลัง เป็นประธาน
โดยที่ประชุมได้ข้อสรุปสำคัญในการตัดรายงานการศึกษาเดิมที่ สศช. ทำร่วมกับจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เมื่อปี 2562 ออกจากการพิจารณา เนื่องจากในขณะนั้นเป็นการศึกษาจากเอกสารเบื้องต้นเท่านั้น แต่จะหันมาใช้ผลการศึกษาความเหมาะสม ออกแบบเบื้องต้น และวิเคราะห์รูปแบบการลงทุน (Business Development Model) ของ สนข. ฉบับปี 2568 ประกบกับรายงานความเป็นไปได้ของทางวุฒิสภา (สว.) ปี 2565 แทน
การปรับเปลี่ยนฐานข้อมูลในครั้งนี้ มีจุดประสงค์เพื่อเพิ่มมิติการวิเคราะห์ให้ครอบคลุมปัจจัยรอบด้าน ที่เป็นปัจจุบันมากขึ้น ได้แก่
- ปัจจัยทางภูมิรัฐศาสตร์โลก (Geopolitics): ความขัดแย้งเชิงอำนาจ และเส้นทางเดินเรือใหม่
- การปรับตัวของห่วงโซ่อุปทานโลก (Global Supply Chain): การย้ายฐานการผลิตของกลุ่มอุตสาหกรรมเป้าหมาย
- แผนพัฒนาพื้นที่ระเบียงเศรษฐกิจภาคใต้ (SEC): ความพร้อมของโครงข่ายคมนาคมในประเทศ
- การวิเคราะห์คู่แข่ง: นำปัจจัยการลงทุนขยายท่าเรือขนาดใหญ่ของประเทศสิงคโปร์ และมาเลเซียเข้ามาคำนวณในรายงานด้วย
กางพิมพ์เขียว 3 คณะอนุกรรมการ
เพื่อให้การขับเคลื่อนโครงการเดินหน้าอย่างมีประสิทธิภาพและโปร่งใส ที่ประชุมจึงมีมติแต่งตั้งคณะอนุกรรมการ 3 คณะ โดยมีข้าราชการระดับสูงเข้ามากำกับดูแลโดยตรง ประกอบด้วย:
- คณะอนุกรรมการพิจารณาแนวทางการขับเคลื่อนการพัฒนาโครงการแลนด์บริดจ์
- ประธาน: เลขาธิการสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (นายดนุชา พิชยนันท์)
- หน้าที่: ประเมินความเหมาะสมของสมมติฐานทางการเงิน เศรษฐกิจ และรูปแบบการให้เอกชนร่วมลงทุน (PPP)
- คณะอนุกรรมการประเมินผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมจากการพัฒนาโครงการแลนด์บริดจ์
- ประธาน: ปลัดกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม
- หน้าที่: กลั่นกรองรายงานผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมและมาตรการเยียวยา
- คณะอนุกรรมการพิจารณาและขับเคลื่อนกระบวนการมีส่วนร่วมและการสื่อสารสาธารณะ
- ประธาน: ปลัดกระทรวงคมนาคม
- หน้าที่: วางกลยุทธ์การสื่อสาร เปิดเผยข้อมูลตามหลักความโปร่งใส และเปิดเวทีรับฟังความคิดเห็นจากภาคประชาชน ชุมชนในพื้นที่ และภาคประชาสังคมอย่างสร้างสรรค์
ทั้งนี้ คณะอนุกรรมการทั้ง 3 ชุด จะต้องเร่งสรุปข้อมูลความคืบหน้า เพื่อนำกลับมาเสนอต่อคณะกรรมการชุดใหญ่พิจารณาอีกครั้งในการประชุมเดือนมิถุนายนนี้
ทำความรู้จัก โครงการแลนด์บริดจ์ (Landbridge)
เพื่อให้เข้าใจถึงเบื้องลึกเบื้องหลังที่คณะกรรมการชุดนี้ต้องดึงปัจจัยเรื่องภูมิรัฐศาสตร์โลก และคู่แข่งมาพิจารณา เรามาเจาะลึกโครงสร้างภาพรวมของอภิมหาโปรเจกต์นี้กันครับ
แลนด์บริดจ์ (Landbridge)
โครงการแลนด์บริดจ์ คือ การพัฒนาสะพานเศรษฐกิจเพื่อเชื่อมโยงการขนส่งระหว่างฝั่งอ่าวไทย (จังหวัดชุมพร) และฝั่งอันดามัน (จังหวัดระนอง) โดยไม่ได้ใช้วิธีการขุดคลอง แต่ขบวนการขนส่งจะใช้ ท่าเรือน้ำลึกระบบอัตโนมัติ ทั้งสองฝั่ง แล้วเชื่อมต่อกันด้วย ทางหลวงพิเศษ (Motorway) และระบบราง (รถไฟทางคู่) เพื่อย้ายตู้สินค้า (Cargo) ข้ามฝั่งได้อย่างรวดเร็ว
ปัจจัยด้าน “ภูมิรัฐศาสตร์” และ “สิงคโปร์-มาเลเซีย”
- ทางเลือกใหม่นอกเหนือจากช่องแคบมะละกา: ปัจจุบันช่องแคบมะละกามีความหนาแน่นสูงมาก หากแลนด์บริดจ์ของไทยสามารถบริหารจัดการเวลาในการยกขนตู้สินค้าข้ามฝั่งได้เร็วกว่าและคุ้มค่ากว่า จะกลายเป็นเส้นทางยุทธศาสตร์ใหม่ของเอเชีย
- การขยับตัวของเพื่อนบ้าน: สิงคโปร์มีการพัฒนาท่าเรือตวนส์ (Tuas Port) ให้กลายเป็นท่าเรืออัตโนมัติที่ใหญ่ที่สุดในโลก ขณะที่มาเลเซียก็เดินหน้าขยายท่าเรือพอร์ตแคลง (Port Klang) ทำให้ไทยจำเป็นต้องอัปเดตข้อมูลทางการเงินและเทคโนโลยีเพื่อประเมินจุดคุ้มทุน (ROI) ที่แท้จริง ไม่ให้โครงการนี้กลายเป็นเบี้ยล่างในตลาดโลก
ข่าวอื่นที่น่าสนใจ : เจาะ แลนด์บริดจ์ ระบบท่อก๊าซน้ำมัน จิ๊กซอว์ใหม่เชื่อมต่อพลังงาน
