บอร์ด รฟท. สั่งคุมเข้มลดอุบัติเหตุจากคน ขนทัพหัวรถจักร 120 คันประเดิม ระบบ ATP รถไฟไทย นำร่องสายตะวันออกปี 2569 พร้อมรับรถไฟทางคู่เฟส 1
การรถไฟแห่งประเทศไทย (รฟท.) เดินหน้ายกระดับมาตรการความปลอดภัยครั้งใหญ่ โดยเตรียมเปิดใช้งาน ระบบ ATP (Automatic Train Protection) ซึ่งเป็นระบบควบคุมขบวนรถและห้ามล้ออัตโนมัติมาตรฐานสากล เพื่ออุดรอยรั่วความผิดพลาดจากบุคลากร (Human Error) ที่เป็นสาเหตุหลักของอุบัติเหตุทางราง รถไฟไทย ปักธงนำร่องติดตั้งบนหัวรถจักรแล้ว 120 คัน เตรียมทยอยเปิดใช้งานเฟสแรกในเส้นทางสายตะวันออกภายในปี 2569 นี้
บอร์ด รฟท. สั่งถอดบทเรียนเหตุอโศก จี้ใช้เทคโนโลยีคุมเดินรถ
นายอนันต์ โพธิ์นิ่มแดง รองผู้ว่าการการรถไฟแห่งประเทศไทย รักษาการแทนผู้ว่าการ รฟท. เปิดเผยภายหลังการประชุมคณะกรรมการการรถไฟแห่งประเทศไทย (บอร์ด รฟท.) ซึ่งมี นายปิยพงษ์ จิวัฒนกุลไพศาล อธิบดีกรมทางหลวง ในฐานะประธานบอร์ด รฟท. เป็นประธานการประชุม
ที่ประชุมได้รับทราบรายงานเหตุอันตรายที่เกิดขึ้นในพื้นที่สถานีอโศก และมีมติมอบนโยบายให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องเร่งยกระดับมาตรการด้านความปลอดภัย ในการเดินรถอย่างเร่งด่วน พร้อมบูรณาการร่วมกับทุกภาคส่วน เพื่อสร้างความเชื่อมั่นให้แก่ประชาชนผู้ใช้บริการระบบราง ทั้งนี้ นายอนันต์ระบุว่า แม้ปัจจุบัน รฟท. จะมีระเบียบ และมาตรฐานปฏิบัติงานที่รัดกุมอยู่แล้ว แต่สถิติชี้ชัดว่าอุบัติเหตุส่วนใหญ่เกิดจาก Human Error จึงจำเป็นต้องนำเทคโนโลยีสากลเข้ามาช่วยเสริมการทำงาน
เจาะสเปกมาตรฐาน ETCS Level 1 ระบบห้ามล้ออัตโนมัติ
สำหรับเทคโนโลยีที่ รฟท. เลือกใช้คือ ระบบ Automatic Train Protection (ATP) ตามมาตรฐาน European Train Control System หรือ ETCS Level 1 ซึ่งเป็นระบบอาณัติสัญญาณและความปลอดภัยทางรางที่ใช้งานแพร่หลายทั่วโลก และมีการใช้งานจริงแล้วในระบบรถไฟฟ้าชานเมืองสายสีแดง
กลไกการทำงานของระบบ ATP มีดังนี้:
- ตรวจสอบสัญญาณไฟ: ระบบจะซิงค์ข้อมูลกับสัญญาณไฟจราจรทางรถไฟอย่างต่อเนื่อง
- แจ้งเตือนความเร็ว: หากพนักงานขับรถ (พขร.) ใช้ความเร็วเกินกำหนด หรือไม่ลดความเร็วตามป้ายเตือน ระบบจะส่งสัญญาณเตือนทันที
- เบรกอัตโนมัติ: หากไม่มีการตอบสนองจากพนักงานขับรถภายในเวลาที่กำหนด ระบบจะค่อย ๆ ลดความเร็ว และสั่งการให้ “เบรกอัตโนมัติ” ทันที เพื่อป้องกันการชนและการตกราง
วางแผนติดตั้ง 120 หัวรถจักร นำร่องสายตะวันออก
ในส่วนของความคืบหน้าการติดตั้งอุปกรณ์ นายอนันต์กล่าวว่า ปัจจุบันมีการติดตั้งระบบ ATP บนหัวรถจักรแล้วเสร็จรวม 120 คัน ประกอบด้วย:
- รถจักรดีเซลไฟฟ้า QSY (รถจักรใหม่): จำนวน 50 คัน (ติดตั้งสำเร็จมาจากโรงงานผลิต)
- หัวรถจักรเก่าประสิทธิภาพสูง: จำนวน 70 คัน (ดำเนินการติดตั้งย้อนหลังเสร็จสิ้นแล้ว)
ขณะนี้ รฟท. อยู่ระหว่างการเตรียมประกาศประกวดราคา (ประมูล) เพื่อจัดหาและติดตั้งระบบดังกล่าวบนขบวนรถดีเซลรางเพิ่มเติม ส่วนงานภาคพื้นดิน (Trackside) ได้ติดตั้งไปพร้อมกับโครงการรถไฟทางคู่ ระยะที่ 1 แล้วเสร็จมากกว่า 300 กิโลเมตร โดย รฟท. จะทยอยเปิดใช้งานเป็นรายเส้นทางเมื่อทดสอบระบบเสร็จสิ้น แผนงานจะเริ่มเปิดใช้อย่างเป็นทางการในเส้นทางสายตะวันออกเป็นอันดับแรกภายในปี 2569
เคลียร์ประเด็น: ต่อข้อเสนอแนะที่ต้องการให้นำระบบปัญญาประดิษฐ์ (AI) หรือกล้อง CCTV มาช่วยเฝ้าระวัง รักษาการผู้ว่าการ รฟท. ชี้แจงว่า ระบบ ATP คือคำตอบที่ตรงจุดที่สุดในระดับสากล เพราะถูกออกแบบมาเพื่อควบคุมกลไกความปลอดภัยและการหยุดรถโดยตรง
ข่าวอื่นที่น่าสนใจ : บอร์ดไฟเขียว รฟท. กู้เงิน 18,000 ล้าน เสริมสภาพคล่องปี 70
